خلیج فارس - اشاره و مقدمه

اشاره

برای آنکه بتوان کشوری را دوست داشت و به آبادی و اعتلای آن کوشید باید نخست آن را شناخت؛ و این مجموعه به منظور آن ایجاد شده است که ایران را به ساکنان خود، خاصه جوانان، بهتر بشناساند.

در کشورهایی که فرهنگی پیشرفته دارند، کتاب های گوناگونی دربارۀ هر موضوع تالیف گردیده و در دسترس همگان گذارده شده تا مردم از پیر و جوان و دانشور و کم سواد، بتوانند با جمیع امور و شئون سرزمین خویش آشنا گردند.

در ایران، چنین کتاب هایی خاصه برای آنکه نیازمندی جوانان را برآورد، و همسنگ با تمدن و فرهنگ پهناور کشور ما باشد بسیار نادر بوده است. جوانان بی شک، عطشی برای شناخت گذشته و حال سرزمین خویش دارند ولی یافتن کتاب مناسب آسان نیست؛ از این رو در نزد اکثر آنان نوعی گسیختگی با فرهنگ و گذشتۀ ایران دیده می شود.

این مجموعه کوشیده است تا نخستین قدم را بردارد و نسل کنونی را در شناسایی تاریخ و تمدن و فرهنگ و هنر و منابع کشور خویش، تا اندازه ای کمک کند.

همچنین سعی بر آن است که موضوع های متنوع و گوناگونی در این مجموعه جان گیرد و کتاب ها با روش دقیق کتاب نویسی و بیانی روشن و طرزی با روح و دلپسند پرداخته گردد تا در عین محفوظ ماندن ارزش علمی و تحقیقی مطالب، خواندن آنها نیز خوشایند باشد.

کسانی که تالیف کتاب ها را بر عهده گرفته اند، همگی در رشتۀ کار خویش دارای بصیرت و آزمودگی هستند و انگیزۀ اصلی آنان در این تالیف ها، عشق به این آب و خاک و خدمت به معرفت بوده است و باید از یکایک آنان سپاسگزار بود.

فرهنگ ایران باید در طریقی پیش رود که پلی بین گذشته و حال ببندد و تفاهم و پیوستگی بیشتری بین این سرزمین و ساکنان آن پدید آورد؛ اگر مجموعۀ حاضر بتواند به پیشروی این مقصود کمکی بکند از کار خود خوشنود خواهد بود.

محمدعلی اسلامی ندوشن
مهرماه 1344

مقدمه

خلیج فارس و دریای عمان، دریای پر جوش و خروشی که مرزهای جنوبی، جنوب غربی و جنوب شرقی ایران را در بر گرفته است چگونه به وجود آمده؟ بر آن چه ها گذشته؟ و از نظر اقتصادی و بازرگانی و دریانوردی تا چه اندازه می توان از آن بهره برداری کرد؟ چرا روزگاری بس آباد، پر نعمت و پر رونق بوده است و چرا به زمان ما، نا آبادان و فراموش شده است؟ و آیا امیدی به آبادانی و رونق آن می رود؟

من به گمان خویش، این کتاب را آنگونه پرداخته ام که جوانان را بدون مراجعه به کتاب های متعدد و رنج مطالعه ی فراوان بکار آید و پیران را ملالی نیفزاید و تا حدی پاسخی به همه ی این پرسش ها باشد.

امید من آنست که جوانان و پژوهندگان بخوانند و دریابند که چگونه خلیج فارس از نظرات مختلف شایان دلبستگی و توجه است، باشد که به همه ی بندرها و جزیره ها و آب و خاکش دل بندند و در حفظ و آبادانی آن بکوشند.

احمد اقتداری
تهران فروردین 1345

خلیج فارس - احمد اقتداری، تهران فروردین 1345
(بر گرفته از انجمن آريابوم aariaboom.com)